Thế giới đang trả giá cho giá trị mà bạn tạo ra, không phải cho số giờ bạn ngồi. Vậy mà nhiều người trong chúng ta vẫn làm việc như điên: ngủ vài tiếng, bỏ cả bữa trưa để cày, nhưng nhìn quanh thấy có người vừa làm vừa nhởn nhơ mà vẫn đi nhanh hơn mình.
Tui cũng từng tin làm nhiều thì được nhiều. Sau nhiều năm va vào tường, tui nhận ra làm nhiều không bằng làm đúng. Bài này tóm lại cách vài người nổi tiếng nghĩ về thời gian và công việc, và những việc bạn dùng được ngay.
Hiệu quả không tăng vô hạn theo số giờ. Cách nhanh nhất để tạo giá trị nhiều hơn là làm ngược từ kết quả mong muốn, dành phần lớn sức cho vài việc quan trọng nhất và biết thời gian của mình đang đi đâu.
Trần năng suất: giới hạn ít ai nhắc
Tui tâm đắc khái niệm trần năng suất (productivity ceiling). Theo một nghiên cứu của Stanford tui đọc được, sau khoảng 50 đến 55 giờ làm mỗi tuần, năng suất giảm rất mạnh. Nôm na, ngồi làm 80 giờ có khi không hiệu quả bằng người chỉ làm 50 giờ.
Não không phải cái máy. Nó cần nghỉ để chạy tốt. Nên Bill Gates hay Mark Zuckerberg không tự hào về chuyện ngủ ít hay làm nhiều giờ. Gates có câu mà tui nhớ ý: ổng thích giao việc khó cho người lười, vì họ sẽ tìm ra cách dễ nhất để làm xong. "Lười" ở đây là biết không phí sức vào việc không cần.
Làm ngược từ đích, theo Jeff Bezos
Jeff Bezos có cách nghĩ gọi là làm việc ngược (working backward). Thường ta hỏi "mình có gì, làm được gì" rồi cố hết sức. Ổng bắt đầu từ câu hỏi: kết quả cuối cùng mình muốn là gì, rồi lần ngược về để biết phải làm gì.
Ví dụ khi Amazon làm Kindle, họ không hỏi "làm sao tạo ra thiết bị đọc sách điện tử" mà hỏi "trải nghiệm đọc sách hoàn hảo nhất là gì". Từ đó họ suy ra thiết bị phải nhẹ, pin lâu, đọc được dưới nắng.
Một bên nghĩ từ khả năng của mình, một bên nghĩ từ kết quả mong muốn. Cách thứ hai buộc bạn chọn việc có ích trước khi bắt tay vào làm.
Một báo cáo của McKinsey mà tui nhớ cho thấy các CEO giỏi dành khoảng 50 đến 60% thời gian cho việc mang lại giá trị cao nhất, trong khi nhóm trung bình chỉ khoảng 30%.
Chiến thuật dùng ngay: kiểm kê thời gian
Bước đầu tiên mà nhiều người bỏ qua. Trong 3 ngày, ghi lại chính xác mỗi giờ bạn làm gì. Không phải danh sách việc cần làm, mà là việc đã làm. Ví dụ:
- 8 đến 9 giờ: trả lời email và lướt Facebook 15 phút.
- 9 đến 10 giờ: họp với team, nhưng thực tế chỉ khoảng 30 phút là hữu ích.
- 10 đến 11 giờ: làm báo cáo, bị ngắt bởi 5 tin nhắn.
Sau 3 ngày bạn thường sẽ bất ngờ vì thời gian thực sự làm việc hiệu quả ít hơn mình nghĩ. Một nghiên cứu của RescueTime nói nhân viên văn phòng trung bình chỉ có khoảng 2 giờ 48 phút mỗi ngày làm việc thật sự hiệu quả.
Dùng kết quả kiểm kê để làm gì
Có số liệu thật rồi, bạn mới biết cắt gì và giữ gì. Hãy chọn ra một đến hai việc ảnh hưởng nhất đến kết quả bạn muốn, đặt chúng vào khung giờ tốt nhất trong ngày, còn việc vặt gom lại xử lý một lượt.
Làm việc thông minh thắng làm việc vất vả, vì thông minh là biết việc nào đáng để vất vả.
- Ghi lại mỗi giờ bạn làm gì trong 3 ngày tới, đúng như thực tế.
- Viết một câu: kết quả mình muốn trong tháng này là gì, rồi lần ngược các bước.
- Chọn một đến hai việc có giá trị cao nhất và đặt vào khung giờ tốt nhất.
- Đặt giới hạn số giờ làm mỗi tuần và giữ thời gian nghỉ như một cuộc hẹn.
- Gom việc vặt vào một khung duy nhất trong ngày.